Γράφει ο Νίκος Μπακούρης
Την Παρασκευή της Λαμπρής, της Διακαινισίμου Εβδομάδας, γιορτάζει η εκκλησία των χωριών μας η Ζωοδόχος Πηγή.
Ιερουργούντος του νέου εφημέριου Στολοφουντώματος πανοσιολογιωτάτου Σαμουήλ Κασίμου, με κατάνυξη και λαμπρότητα οι λίγοι μόνιμοι κάτοικοι των χωριών μας και οι πολυπληθείς <<υποθέσθω>> Στόλο φουντωμιώτες, κάποιοι υπερπόντιοι μετανάστες, κάποιοι εγκαταστημένοι στο Άστρος , Άργος , Τρίπολη , Αθήνα κ. α. Πανηγυρίζουμε στη γιορτή της εκκλησίας των χωριών μας.
Γιορτάζουμε με πανηγυρικό Εσπερινό την παραμονή και Θεία Λειτουργία την κυριώνυμο ημέρα.
Ο εορτασμός συμπληρώνεται από γερό φαγοπότι με το καθιερωμένο στα πανηγύρια των χωριών μας, για λογαριασμό του εκκλησιαστικού ταμείου, βραστό κρέας με το ζουμί του αρωματισμένο με φλισκούνι και κρασί ‘’ στην κούπα’’, το γυάλινο, χοντρό νεροπότηρο, και που περιέρχεται από χείλη σε χείλη (συνήθεια του παρελθόντος), ύστερα από την αρμόζουσα για την Εορτή πρόποση, κάποτε, κατά γενικήν ομολογίαν, αρίστης ποιότητος ντόπιο κρασί , όταν ήκμαζε η αμπελοκαλλιέργεια στα χωριά μας ,και τώρα αγορασμένο από οινοποιεία της ευρύτερης περιοχής.
Ακολουθεί δημόσιος χορός υπό τους ήχους ορχήστρας και τραγούδι από επαγγελματίες τραγουδιστές.
Ενώ χορεύουμε κεφάτοι, κάτι το παράξενο, κάτι το αλλόκοτο συμβαίνει. Από το διπλανό «στο αλώνι της εκκλησίας» νεκροταφείο αρχίζουν να μας έρχονται κάποιοι απόμακροι ήχοι, κάτι σαν θρόισμα φύλλων από τα αιωνόβια κυπαρίσσια του νεκροταφείου, κάτι σαν ‘’ οχλαγωγία ‘’ από την παρουσία χιλιάδων ανθρώπων κάθε ηλικίας, ευρισκομένων σε ευθυμία, ορχουμένων και πανηγυριζόντων «εν τυμπάνω και χορώ εν χορδαίς και οργάνω>>.
΄Ολοι απορούμε. Χορευτές και ‘’οι απ έξω’’ τεντώνουμε τ’ αυτιά μας και την προσοχή μας ώστε να καταλάβουμε τι ακριβώς συμβαίνει.
Πολύ γρήγορα το μυστήριο λύνεται. Γενιές και γενιές συγχωριανών μας από εγκαταστάσεώς τους στον χώρο των χωριών μας, πλέον των 375 χρόνων στο Φούντωμα και, περίπου, 200 στον Στόλο, και που έχουν φύγει από τη ζωή, κάπου, στα « μαρμαρένια αλώνια» άσαρκοι όντες, μόνον οι μορφές τους διακρίνονται, όπως τους αντίκρυσε ο μυθικός Οδυσσέας στην καθοδό του στον άλλο κόσμο, συμμετέχουν κι αυτοί στο πανηγύρι των χωριών μας.
Επ΄ ευκαιρια του γεγονότος, του πανηγυριού, υπάρχουν και αφίξεις. Αυτοί που έχουν αφήσει την τελευταία τους πνοή στα πεδία των μαχών στην διάρκεια των εθνικών αγώνων, συγχωριανοί μας μετανάστες που προσμέτρησαν τον βίο σε όλα τα γεωγραφικά μήκη και πλάτη της υφηλίου, αβάπτιστα νεογέννητα από το κοιμητήριο του Αγίου Χαραλάμου όπως και οι τεθαμμένοι προ 100/ετιών στο νεκροταφείο του Φουντώματος. Καλά ακούσατε! Στο νεκροταφείο του Φουντώματος! ( Σε προσεχή ανάρτηση θα αναφερθούμε στην παραπάνω τελευταία πληροφορία.)
Η διαπίστωση μας προξενεί χαρμολύπη. Δάκρυα κυλάνε στα μάγουλά μας. Λύπη γιατί παρουσιάζονται μπροστά μας οι πεφιλημένοι μας νεκροί και χαρά για τη συμμετοχή τους στο πατροπαράδοτο πανηγύρι των χωριών μας.
Αρκετοί τρέχουμε προς τα εκεί, κλαμένοι, ο καθένας να συναντήσει, αγκαλιάσει και να συνομιλήσει με τον εκλειπόντα από χρόνια ανθρωπό του. Αλλά, οποία απογοήτευση! Οι άσαρκες μορφές τους απομακρύνονται, λυπημένες και αυτές, καθώς απομακρύνεται το αποβροχο το ουράνιο τόξο απ’ αυτόν που τρέχει να λουστεί στα χρώματά του.
Εκεί, στα….. μαρμαρένια αλώνια, Ο παπα-Νικόλας ο Τσουγκριάνης ,εφημέριος για 40 χρόνια, μέχρι το 1972 της ενορίας μας, μετά το τέλος της λειτουργίας με το εκκλησιαστικό του συμβούλιο και τους κοινοτικούς άρχοντες έχει ανοίξει και ακολουθεί σε ‘’εφτάδιπλες’’ ο χορός.
Δύο «ζυγιές» μουσικών, που εναλλάσσονται κατά διαστήματα, διασκεδάζουν τους χορευτές. Την μια αποτελούν ο Θοδωρής ο Ρούνης με καραμούζα, ο Ριγηνόγιαννης με νταούλι και την άλλη ο Πάνος ο Κατσανός ο κλαριντζής με την συνοδεία βιολιού και λαούτου. Κάποια παιδιά δίπλα στους οργανοπαίχτες μαζεύουν τα κέρματα και τα χαρτονομίσματα που «κολλάνε» οι χορευτές στα όργανα.
Οι απ’ έξω του χορού καθισμένοι στους ξύλινους πάγκους περιμένουν τη σειρά τους να χορέψουν ή σχολιάζουν τις επιδόσεις όσων χορεύουν.
Ο Κώστας ο Καμπυλαυκάς – ο Σκρουμπής ο Γαλτενιώτης –που με έμμετρο στοίχο σχολιάζει τα γεγονότα,- βλέποντας το Μήτσο τον Αγγελάκο – τον Καραφούσο – τον μόνο από τους χωριανούς με υπερμεγέθη κοιλιά, να έχει πρόβλημα με τη ζωστήρα του, στη στιγμή συνθέτει: «ο Καραφούσος χορεύει στης εκκλησιάς το αλώνι και κάθε τόσο τραβάει ψηλά το παντελόνι ».
Από το «νιόπαντρο» ζευγάρι των συγχωριανών μας η σύζυγος μπαίνει στο χορό. Ο σύζυγος , έχοντας ρίξει λεφτά στα όργανα , καθισμένος στους πάγκους , βλέποντας τη γυναίκα του «να άγεται και να φέρεται» από τους άλλους χορευτές , αφού δεν ξέρει χορό, με τρυφερότητα και αγανάκτηση, συγχρόνως, μονολογεί : « στο διάβολο, αγάπη μου,με το χορό που κάνεις ».
΄Εχει συνέχεια…. Νικ. Μπακούρης