Ριζικό «λίφτινγκ» με 10 μεταρρυθμίσεις, ψηφιακό λογαριασμό παροχών και κατάργηση της «ποινής» μη χρήσης των voucher προτείνει ο ΠΑΝΣΥΠΟ, στα πρότυπα της Γαλλίας και της Εσθονίας.
Μια ολοκληρωμένη πρόταση δημόσιας πολιτικής που φέρνει επαναστατικές αλλαγές στον τρόπο λειτουργίας της ΔΥΠΑ (πρώην ΟΑΕΔ) κατέθεσε ο Πανελλήνιος Σύλλογος Υπαλλήλων ΟΑΕΔ-τ.ΟΕΕ-τ.ΟΕΚ (ΠΑΝΣΥΠΟ). Η πρόταση περιλαμβάνει 10 στοχευμένες μεταρρυθμίσεις με κεντρικό άξονα την κατάργηση της γραφειοκρατίας, την υιοθέτηση της ευρωπαϊκής αρχής «Once-Only» (υποβολή στοιχείων μία μόνο φορά) και την καθιέρωση μίας και μοναδικής ετήσιας αίτησης για όλες τις παροχές.
Σύμφωνα με τον ΠΑΝΣΥΠΟ, ο εκσυγχρονισμός των κοινωνικών προγραμμάτων (Κοινωνικός Τουρισμός, παιδικές κατασκηνώσεις, επιταγές βιβλίων κ.α.) δεν απαιτεί απλώς κονδύλια, αλλά ψηφιακή αναβάθμιση και διαφάνεια, ακολουθώντας τα επιτυχημένα παραδείγματα της Εσθονίας (σύστημα X-Road) και της Γαλλίας («Dites-le-nous une fois»).
Οι 10 άξονες της πρότασης που αλλάζουν την καθημερινότητα των πολιτών:
1. Μία ετήσια αίτηση για όλα: Προτείνεται κάθε Φεβρουάριο οι πολίτες να υποβάλλουν μία και μοναδική ηλεκτρονική αίτηση, επιλέγοντας τα προγράμματα που τους ενδιαφέρουν. Τα στοιχεία τους θα ελέγχονται μία φορά, ενώ θα προβλέπεται έκτακτο «παράθυρο» για όσους καθίστανται δικαιούχοι (π.χ. νέοι άνεργοι) κατά τη διάρκεια του έτους.
2. Ένας διοικητικός έλεγχος αντί για πολλούς: Η διασύνδεση των μητρώων θα βάλει τέλος στις επαναλαμβανόμενες διασταυρώσεις στοιχείων για κάθε πρόγραμμα ξεχωριστά, εξοικονομώντας χρόνο και ανθρώπινους πόρους για την υποστελεχωμένη ΔΥΠΑ.
3. Ψηφιακό voucher βιβλίου: Η επιταγή αγοράς βιβλίων επεκτείνεται και σε ηλεκτρονικά βιβλία (e-books) και audiobooks, διευκολύνοντας παράλληλα τα άτομα με αναπηρία ή δυσλεξία. Προτείνεται ρήτρα στήριξης της ελληνικής αγοράς και των εγχώριων εκδοτικών οίκων.
4. Δίκαια εισοδηματικά κριτήρια: Αξιολόγηση με βάση τα πλέον πρόσφατα φορολογικά στοιχεία και καθιέρωση μηχανισμού αυτόματης ετήσιας αναπροσαρμογής των ορίων με βάση τον πληθωρισμό ή τον μέσο μισθό.
5. Κατάργηση της «ποινής» μη χρήσης: Αν ένας δικαιούχος δεν προλάβει ή δεν μπορέσει να αξιοποιήσει μια επιταγή (voucher), δεν θα αποκλείεται από μελλοντικά προγράμματα. Παράλληλα, θα λαμβάνει αυτοματοποιημένες υπενθυμίσεις (SMS/e-mail) πριν τη λήξη της.
6. Διαφάνεια και αιτιολογημένες ενστάσεις: Κάθε απορριπτική απόφαση θα συνοδεύεται από πλήρη ηλεκτρονική αιτιολόγηση, ώστε οι ενστάσεις να οδηγούν σε ουσιαστική επανεξέταση χωρίς χρονοβόρες διαδικασίες.
7. Ετήσιος κοινωνικός απολογισμός: Δημοσιοποίηση όλων των στοιχείων (προϋπολογισμοί, πραγματικές εκταμιεύσεις, επιλαχόντες, αδιάθετα ποσά) σε ανοιχτά, επεξεργάσιμα δεδομένα (open data) για πλήρη δημόσια λογοδοσία.
8. Καμία απώλεια πόρων: Τα αδιάθετα κονδύλια από προγράμματα που δεν απορροφήθηκαν θα πηγαίνουν υποχρεωτικά είτε σε επιλαχόντες είτε στον προϋπολογισμό του επόμενους έτους.
9. Ψηφιακός Λογαριασμός Κοινωνικών Παροχών: Δημιουργία προσωπικού ψηφιακού λογαριασμού για κάθε πολίτη, ο οποίος θα είναι διασυνδεδεμένος με το gov.gr Wallet. Εκεί ο δικαιούχος θα βλέπει συγκεντρωμένα το ιστορικό του, τις αιτήσεις, τις εγκρίσεις και τα voucher του.
10. Σταδιακή αύξηση κονδυλίων: Στόχος για σταδιακή αύξηση του προϋπολογισμού των κοινωνικών προγραμμάτων κατά 5% ετησίως για μια τριετία, με σκοπό τη διεύρυνση των δικαιούχων και την ενίσχυση της κοινωνικής συνοχής και της αγοράς.
Με την πρόταση αυτή, ο ΠΑΝΣΥΠΟ επιδιώκει να μετατραπεί η ΔΥΠΑ σε ένα σύγχρονο ευρωπαϊκό μοντέλο κοινωνικής διοίκησης, το οποίο θα προσφέρει ποιοτικότερες υπηρεσίες, μειώνοντας δραστικά τη γραφειοκρατία που ταλαιπωρεί τους πολίτες.